Teste Başla Sonunda doğru, yanlış ve boş sayını, süreni ve çözümleri görürsün.

Aşağıda soruları çözümleriyle birlikte inceleyebilirsin. Kendini denemek istersen önce yukarıdan teste başla.

  1. Tuz oranı \(\%30\) olan \(60\) kg tuzlu sudan \(20\) kg alınıp yerine \(20\) kg su konuyor. Ardından karışıma \(15\) kg tuz ekleniyor. Son karışımın tuz oranı yüzde kaçtır?
    1. A \(33\)
    2. B \(36\)
    3. C \(40\)
    4. D \(44\)
    5. E \(48\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(60\) kg, \(\%30\) tuz
    • \(20\) kg alınıp yerine su
    • Sonra \(+15\) kg tuz

    Ne soruluyor?

    Son tuz oranı?

    Çözüm

    1. İlk tuz \(18\) kg; \(20\) kg (üçte bir) alınınca \(18 \cdot \dfrac{2}{3} = 12\) kg kalır
      → Alınan kısım aynı oranda tuz götürür.
    2. Su eklenince karışım yine \(60\) kg, tuz \(12\) kg
      → Su tuz getirmez.
    3. \(15\) kg tuz: tuz \(27\) kg, karışım \(75\) kg → \(\dfrac{27}{75} = \dfrac{36}{100} = \%36\)
      → Son durum.

    Kontrol

    Su \(42 + 6 = 48\) kg; \(27 + 48 = 75\) ✓

    Sık yapılan hata

    Alınan \(20\) kg'ı saf su sanıp tuzu \(18\) bırakmak (\(\%44\)) ya da tuzu ekleyip karışımı büyütmemek.

  2. Tuz oranı \(\%20\) ve \(\%50\) olan iki tuzlu sudan birer miktar alınıp karıştırılıyor ve üzerine \(10\) kg saf su ekleniyor. Sonuçta tuz oranı \(\%30\) olan \(70\) kg karışım elde ediliyor. Karışımda \(\%50\)'lik tuzlu sudan kaç kg kullanılmıştır?
    1. A \(30\)
    2. B \(33\)
    3. C \(35\)
    4. D \(36\)
    5. E \(40\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(\%20\)'lik \(a\) kg, \(\%50\)'lik \(b\) kg
    • \(+10\) kg su
    • Sonuç: \(70\) kg, \(\%30\)

    Ne soruluyor?

    \(b\)?

    Çözüm

    1. \(a + b + 10 = 70\) → \(a + b = 60\)
      → Kütle dengesi.
    2. Tuz: \(0{,}2a + 0{,}5b = 0{,}3 \cdot 70 = 21\)
      → Tuz dengesi.
    3. \(0{,}2(60 - b) + 0{,}5b = 21\) → \(12 + 0{,}3b = 21\) → \(b = 30\) kg
      → Çözüm.

    Kontrol

    \(a = 30\): tuz \(6 + 15 = 21\) kg; \(\dfrac{21}{70} = \%30\) ✓

    Sık yapılan hata

    Eklenen suyu unutup \(a + b = 70\) almak ya da \(\%30\)'u yalnız iki tuzlu suyun karışımına uygulamak.

  3. Birinci alaşımda bakırın çinkoya oranı \(\dfrac{2}{3}\), ikinci alaşımda \(\dfrac{3}{1}\)'tür. Birinci alaşımdan \(20\) kg, ikinci alaşımdan \(12\) kg alınıp eritilerek yeni bir alaşım yapılıyor. Yeni alaşımda bakır miktarının çinko miktarına oranı kaçtır?
    1. A \(\dfrac{15}{17}\)
    2. B \(\dfrac{9}{8}\)
    3. C \(\dfrac{17}{15}\)
    4. D \(\dfrac{5}{4}\)
    5. E \(\dfrac{4}{3}\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • Birinci: \(20\) kg, bakır : çinko \(= 2 : 3\)
    • İkinci: \(12\) kg, bakır : çinko \(= 3 : 1\)

    Ne soruluyor?

    Yeni bakır / çinko?

    Çözüm

    1. Birinci: bakır \(20 \cdot \dfrac{2}{5} = 8\), çinko \(12\) kg
      → Paylara böl.
    2. İkinci: bakır \(12 \cdot \dfrac{3}{4} = 9\), çinko \(3\) kg
      → Paylara böl.
    3. Bakır \(17\), çinko \(15\) kg → oran \(\dfrac{17}{15}\)
      → Toplamlar.

    Kontrol

    \(17 + 15 = 32 = 20 + 12\) ✓

    Sık yapılan hata

    Oranları doğrudan toplamak (\(\dfrac{2 + 3}{3 + 1} = \dfrac{5}{4}\)) ya da bakırı tüm alaşıma oranlamak (\(\dfrac{17}{32}\)).

  4. Şeker oranı \(\%10\) olan \(60\) kg şekerli sudan \(30\) kg su buharlaştırılıyor. Kalan karışıma şeker oranı \(\%40\) olan \(20\) kg şekerli su ekleniyor. Son karışımın şeker oranı yüzde kaçtır?
    1. A \(20\)
    2. B \(22\)
    3. C \(25\)
    4. D \(28\)
    5. E \(30\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(60\) kg, \(\%10\) şeker
    • \(30\) kg su buharlaşıyor
    • \(+20\) kg, \(\%40\) şeker

    Ne soruluyor?

    Son şeker oranı?

    Çözüm

    1. İlk şeker \(6\) kg; buharlaşınca \(30\) kg karışımda \(6\) kg şeker (\(\%20\))
      → Şeker kalır.
    2. Eklenen şeker \(20 \cdot 0{,}4 = 8\) kg → toplam \(14\) kg
      → Şekerler toplanır.
    3. Karışım \(30 + 20 = 50\) kg → \(\dfrac{14}{50} = \dfrac{28}{100} = \%28\)
      → Oran.

    Kontrol

    Su \(24 + 12 = 36\) kg; \(14 + 36 = 50\) ✓

    Sık yapılan hata

    Ara oranların (\(\%20\) ve \(\%40\)) düz ortalamasını alıp \(\%30\) demek.

  5. Kilogramı \(40\) TL ve \(60\) TL olan iki çeşit kahve karıştırılarak \(40\) kg karışım hazırlanıyor. Karışımın kilogramı \(54\) TL'den satıldığında maliyet üzerinden \(\%20\) kâr ediliyor. Karışımda \(60\) TL'lik kahveden kaç kg vardır?
    1. A \(10\)
    2. B \(12\)
    3. C \(15\)
    4. D \(20\)
    5. E \(30\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(40\) TL ve \(60\) TL'lik kahveler, toplam \(40\) kg
    • Satış \(54\) TL/kg, \(\%20\) kâr

    Ne soruluyor?

    \(60\) TL'likten kaç kg?

    Çözüm

    1. Karışımın kilogram maliyeti \(= 54 \div 1{,}2 = 45\) TL
      → Önce maliyet.
    2. \(40(40 - b) + 60b = 45 \cdot 40\) → \(1600 + 20b = 1800\)
      → Tutar dengesi.
    3. \(b = 10\) kg
      → Çözüm.

    Kontrol

    \(30 \cdot 40 + 10 \cdot 60 = 1800 = 40 \cdot 45\); \(45 \cdot 1{,}2 = 54\) ✓

    Sık yapılan hata

    Satış fiyatını (\(54\)) maliyet sanıp \(28\) kg bulmak ya da \(40\) TL'lik miktarı (\(30\)) vermek.

  6. \(40\) litrelik bir kap saf sütle doludur. Kaptan bir miktar süt alınıp yerine aynı miktarda su konuyor; karıştırıldıktan sonra aynı miktarda karışım yeniden alınıp yerine yine su konuyor. Kapta son durumda \(22{,}5\) litre süt kaldığına göre her seferinde kaç litre alınmıştır?
    1. A \(8\)
    2. B \(10\)
    3. C \(12\)
    4. D \(15\)
    5. E \(20\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • Başlangıç: \(40\) L saf süt
    • İki kez \(x\) L alınıp yerine su
    • Son süt: \(22{,}5\) L

    Ne soruluyor?

    \(x\)?

    Çözüm

    1. Her işlemde süt, \(\dfrac{40 - x}{40}\) katına iner
      → Alınan kısım aynı oranda süt götürür.
    2. \(40 \cdot \left(\dfrac{40 - x}{40}\right)^2 = 22{,}5\) → \(\left(\dfrac{40 - x}{40}\right)^2 = \dfrac{9}{16}\)
      → İki kez uygula.
    3. \(\dfrac{40 - x}{40} = \dfrac{3}{4}\) → \(x = 10\) L
      → Çözüm.

    Kontrol

    \(40 \to 30\) L süt; sonra \(30 \cdot \dfrac{3}{4} = 22{,}5\) L ✓

    Sık yapılan hata

    İkinci seferde de saf süt alındığını sanıp \(2x = 17{,}5\) yazmak.

  7. Şeker oranı \(\%30\) olan \(50\) kg şekerli sudan bir miktar su buharlaştırılıyor, ardından karışıma \(5\) kg şeker ekleniyor. Son karışımın şeker oranı \(\%50\) olduğuna göre kaç kg su buharlaştırılmıştır?
    1. A \(5\)
    2. B \(10\)
    3. C \(13\)
    4. D \(15\)
    5. E \(20\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(50\) kg, \(\%30\) şeker
    • \(w\) kg su buharlaşıyor, \(+5\) kg şeker
    • Sonuç: \(\%50\)

    Ne soruluyor?

    \(w\)?

    Çözüm

    1. Şeker \(= 15 + 5 = 20\) kg
      → Buharlaşma şekeri etkilemez.
    2. \(20\) kg son karışımın yarısı → son karışım \(40\) kg
      → \(\%50\).
    3. \(50 - w + 5 = 40\) → \(w = 15\) kg
      → Kütle dengesi.

    Kontrol

    Su \(35 - 15 = 20\) kg, şeker \(20\) kg → \(\%50\) ✓

    Sık yapılan hata

    Eklenen \(5\) kg şekeri kütleye katmayıp \(w = 10\) bulmak.

  8. A kabında alkol oranı \(\%20\) olan \(20\) litre, B kabında alkol oranı \(\%60\) olan \(30\) litre karışım vardır. A kabından \(10\) litre alınıp B kabına dökülüyor ve karıştırılıyor. Sonra B kabından \(10\) litre alınıp A kabına dökülüyor. A kabındaki karışımın alkol oranı yüzde kaç olur?
    1. A \(25\)
    2. B \(30\)
    3. C \(35\)
    4. D \(40\)
    5. E \(45\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • A: \(20\) L, \(\%20\) alkol
    • B: \(30\) L, \(\%60\) alkol
    • A → B \(10\) L, sonra B → A \(10\) L

    Ne soruluyor?

    A'nın son alkol oranı?

    Çözüm

    1. A'dan alınan \(10\) L'de \(2\) L alkol; A'da \(10\) L karışım, \(2\) L alkol kalır
      → İlk aktarma.
    2. B: alkol \(18 + 2 = 20\) L, karışım \(40\) L (\(\%50\))
      → B'nin yeni durumu.
    3. B'den gelen \(10\) L'de \(5\) L alkol → A: alkol \(7\) L, karışım \(20\) L → \(\%35\)
      → İkinci aktarma.

    Kontrol

    \(\dfrac{7}{20} = \dfrac{35}{100}\) ✓; toplam alkol \(7 + 15 = 22 = 4 + 18\) korunur ✓

    Sık yapılan hata

    B'den gelen karışımı \(\%60\)'lık sanıp \(\%40\) bulmak.

  9. Bir tuzlu suya \(20\) kg su eklenirse tuz oranı \(\%25\) oluyor. Aynı tuzlu suya \(20\) kg su yerine \(20\) kg tuz eklenseydi tuz oranı \(\%50\) olacaktı. Başlangıçtaki tuzlu su kaç kg'dır?
    1. A \(20\)
    2. B \(40\)
    3. C \(50\)
    4. D \(54\)
    5. E \(60\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • Tuzlu su \(x\) kg, tuz \(s\) kg
    • \(+20\) su → \(\%25\)
    • \(+20\) tuz → \(\%50\)

    Ne soruluyor?

    \(x\)?

    Çözüm

    1. İki durumda da karışım \(x + 20\) kg olur
      → Aynı kütle.
    2. Tuz farkı \(20\) kg, oran farkı \(\%25\) → \(x + 20 = 80\)
      → \(20 \div 0{,}25\).
    3. \(x = 60\) kg (tuz \(s = 20\) kg)
      → Çözüm.

    Kontrol

    \(\dfrac{20}{80} = \%25\), \(\dfrac{40}{80} = \%50\) ✓

    Sık yapılan hata

    Karışımın \(80\) kg olduğunu bulup onu cevap vermek.

  10. Süt ile suyun \(7 : 3\) oranında karıştığı \(50\) litrelik bir karışımdan \(10\) litre çekilip yerine \(10\) litre su konuyor. Ardından karışıma \(5\) litre süt ekleniyor. Son karışımın yüzde kaçı süttür?
    1. A \(50\)
    2. B \(56\)
    3. C \(58\)
    4. D \(60\)
    5. E \(62\)
    Çözümü Göster

    Verilenler

    • \(50\) L, süt : su \(= 7 : 3\)
    • \(10\) L çekilip yerine su
    • Sonra \(+5\) L süt

    Ne soruluyor?

    Son süt yüzdesi?

    Çözüm

    1. Süt \(35\) L, su \(15\) L; \(10\) L (beşte bir) çekilince süt \(28\), su \(12\) L
      → Oran korunarak çekilir.
    2. \(10\) L su: süt \(28\), su \(22\) L
      → Su eklenir.
    3. \(5\) L süt: süt \(33\), karışım \(55\) L → \(\dfrac{33}{55} = \dfrac{3}{5} = \%60\)
      → Son durum.

    Kontrol

    \(33 + 22 = 55\) ✓

    Sık yapılan hata

    Çekilen \(10\) L'yi tamamen süt sanıp süt \(30\) L bulmak ya da eklenen sütü karışıma katmamak.

← Tüm testler

WhatsApp